Ο υποθυρεοειδισμός είναι από τις πιο συχνές ορμονικές διαταραχές, ειδικά στις γυναίκες. Αν μόλις σου τον διέγνωσαν ή παίρνεις ήδη θυροξίνη, μάλλον έχεις ακούσει πολλά: «κόψε τη γλουτένη», «μην τρως μπρόκολο», «πάρε σελήνιο». Εδώ θα βρεις τι ισχύει πραγματικά, πώς παίρνεις σωστά το χάπι σε σχέση με το φαγητό και τι βοηθά στην καθημερινή σου διατροφή.

Με λίγα λόγια

  • Ο υποθυρεοειδισμός αντιμετωπίζεται με θυροξίνη, που ορίζει ο γιατρός. Η διατροφή δεν την αντικαθιστά, αλλά βοηθά να νιώθεις καλύτερα.
  • Πάρε τη θυροξίνη κάθε μέρα με τον ίδιο τρόπο, με νερό, μακριά από καφέ, ασβέστιο και σίδηρο.
  • Δεν χρειάζεται να κόψεις μπρόκολο, σόγια ή γλουτένη (εκτός αν έχεις κοιλιοκάκη).
  • Συμπληρώματα ιωδίου ή σεληνίου μόνο αν σου τα προτείνει ο γιατρός σου.

Τι είναι ο υποθυρεοειδισμός

Ο θυρεοειδής είναι ένας μικρός αδένας στον λαιμό που φτιάχνει ορμόνες (T4 και T3). Αυτές ρυθμίζουν πόσο γρήγορα «δουλεύει» ο οργανισμός: ενέργεια, θερμοκρασία, έντερο, καρδιά, διάθεση. Στον υποθυρεοειδισμό ο αδένας φτιάχνει λιγότερες ορμόνες από όσες χρειάζεσαι.

Υπάρχει και ο υποκλινικός υποθυρεοειδισμός: η TSH είναι λίγο αυξημένη, αλλά η T4 είναι ακόμα φυσιολογική. Συχνά δεν έχει συμπτώματα, και το αν χρειάζεται θεραπεία το αποφασίζει ο γιατρός ανάλογα με τις τιμές, την ηλικία και τα σχέδιά σου (π.χ. εγκυμοσύνη).

Συμπτώματα

Τα συμπτώματα έρχονται σιγά σιγά και μπορεί να μοιάζουν με κούραση της καθημερινότητας. Τα πιο συχνά είναι:

  • κούραση και υπνηλία
  • κρυώνεις πιο εύκολα από τους άλλους
  • δυσκοιλιότητα
  • ξηρό δέρμα, εύθραυστα μαλλιά και νύχια
  • πρήξιμο, μικρή αύξηση βάρους
  • μυϊκοί πόνοι, πιο αργή σκέψη ή πεσμένη διάθεση
  • αλλαγές στην περίοδο

Κανένα από αυτά δεν αρκεί μόνο του για διάγνωση. Αν αναγνωρίζεις αρκετά, μίλησε με τον γιατρό σου για μια απλή εξέταση αίματος.

Γιατί συμβαίνει

Στην Ελλάδα και στις περισσότερες χώρες με αρκετό ιώδιο, η πιο συχνή αιτία είναι η θυρεοειδίτιδα Hashimoto: το ανοσοποιητικό επιτίθεται στον θυρεοειδή. Γι’ αυτό έχω γράψει ξεχωριστό άρθρο, Hashimoto και διατροφή.

Άλλες αιτίες είναι η αφαίρεση ή η θεραπεία του θυρεοειδούς (χειρουργείο, ραδιενεργό ιώδιο), ορισμένα φάρμακα, η θυρεοειδίτιδα μετά τον τοκετό, η έλλειψη ιωδίου και, πιο σπάνια, προβλήματα στην υπόφυση.

Διάγνωση και θεραπεία

Η βασική εξέταση είναι η TSH στο αίμα, μαζί με την ελεύθερη T4 (FT4). Συχνά ο γιατρός ζητά και αντισώματα (anti-TPO) για να δει αν πρόκειται για Hashimoto.

Η θεραπεία είναι η λεβοθυροξίνη (θυροξίνη), που αντικαθιστά την ορμόνη που λείπει. Τη δόση την ορίζει και την προσαρμόζει ο ενδοκρινολόγος με βάση τις εξετάσεις σου. Μην αλλάζεις μόνη ή μόνος τη δόση, ούτε όταν νιώθεις καλύτερα.

Θυροξίνη και φαγητό: τι να προσέχεις

Η θυροξίνη απορροφάται καλύτερα με άδειο στομάχι. Το πιο σημαντικό είναι να την παίρνεις κάθε μέρα με τον ίδιο τρόπο, ώστε οι εξετάσεις σου να δείχνουν την πραγματική εικόνα.

  • Πότε: το πρωί με νερό, περίπου μία ώρα πριν από το πρωινό. Εναλλακτικά, το βράδυ πριν τον ύπνο, τουλάχιστον 3 ώρες μετά το τελευταίο γεύμα. Συζήτησε με τον γιατρό σου ποιο σου ταιριάζει.
  • Καφές: αν τον πιεις μαζί με το χάπι, μπορεί να μειώσει την απορρόφηση. Περίμενε περίπου μία ώρα.
  • Ασβέστιο και σίδηρος: τα συμπληρώματα (και τα αντιόξινα με ασβέστιο) καλό είναι να τα παίρνεις αρκετές ώρες μακριά από τη θυροξίνη. Συνήθως προτείνεται απόσταση 4 ωρών.
  • Σόγια και πολλές φυτικές ίνες: δεν χρειάζεται να τις κόψεις. Απλώς μην τις τρως μαζί με το χάπι και κράτα σταθερές συνήθειες. Αν αλλάξεις πολύ τη διατροφή σου, ενημέρωσε τον γιατρό για έλεγχο της TSH.
  • Φάρμακα για το στομάχι (π.χ. για παλινδρόμηση) μπορεί να επηρεάσουν την απορρόφηση. Πες στον γιατρό σου όλα όσα παίρνεις.

Τι να τρως

Δεν υπάρχει ειδική «δίαιτα για τον θυρεοειδή». Αυτό που βοηθά είναι μια ποικίλη, χορταστική διατροφή, κοντά στη μεσογειακή: λαχανικά, φρούτα, όσπρια, ολικής άλεσης δημητριακά, ψάρι, αυγά, γαλακτοκομικά, ελαιόλαδο και ξηροί καρποί. Μερικά θρεπτικά συστατικά θέλουν λίγη προσοχή:

Ιώδιο

Ο θυρεοειδής το χρειάζεται για να φτιάξει τις ορμόνες του. Ένας ενήλικας χρειάζεται περίπου 150 μg την ημέρα και περισσότερο στην εγκυμοσύνη και τον θηλασμό. Το βρίσκεις στα ψάρια και τα θαλασσινά, στα γαλακτοκομικά, στα αυγά και στο ιωδιούχο αλάτι (λίγο, στη θέση του απλού). Προσοχή: πολύ ιώδιο από συμπληρώματα ή φύκια μπορεί να κάνει κακό, ειδικά αν έχεις Hashimoto. Συμπλήρωμα ιωδίου μόνο αν το προτείνει ο γιατρός, π.χ. στην εγκυμοσύνη.

Σελήνιο

Βοηθά τον θυρεοειδή να ενεργοποιεί τις ορμόνες του. Το βρίσκεις σε ψάρια, αυγά, κρέας, όσπρια και ξηρούς καρπούς. Τα καρύδια Βραζιλίας έχουν πολύ σελήνιο, οπότε δεν χρειάζεται να τρως πολλά. Σε άτομα με Hashimoto, τα συμπληρώματα σεληνίου μπορεί να μειώνουν λίγο τα αντισώματα, αλλά δεν έχει φανεί ότι αλλάζουν την πορεία της νόσου, και η υπερβολή είναι επικίνδυνη. Γι’ αυτό δεν προτείνονται σε όλους.

Σίδηρος, βιταμίνη B12 και βιταμίνη D

Η έλλειψη σιδήρου, B12 ή βιταμίνης D είναι συχνή γενικά και δίνει κι αυτή κούραση, οπότε μπορεί να μπερδευτεί με τον θυρεοειδή. Αντί να παίρνεις συμπληρώματα «για καλό και για κακό», ζήτα από τον γιατρό να τα ελέγξει με εξέταση αίματος.

  • Σίδηρος: κόκκινο κρέας, όσπρια, σκούρα πράσινα φυλλώδη, μαζί με κάτι που έχει βιταμίνη C (π.χ. λεμόνι, πιπεριά).
  • B12: κρέας, ψάρι, αυγά, γαλακτοκομικά. Αν τρως vegan, χρειάζεσαι συμπλήρωμα.
  • Βιταμίνη D: λίγος ήλιος, λιπαρά ψάρια, αυγά. Συμπλήρωμα αν η εξέταση δείξει χαμηλές τιμές.

Μύθοι για τον θυρεοειδή

«Μην τρως μπρόκολο και λάχανο»

Τα σταυρανθή λαχανικά (μπρόκολο, κουνουπίδι, λάχανο, ρόκα) περιέχουν ουσίες που θεωρητικά επηρεάζουν τον θυρεοειδή, αλλά μόνο σε πολύ μεγάλες ποσότητες, κυρίως ωμά και όταν λείπει το ιώδιο. Σε κανονικές μερίδες, και ειδικά μαγειρεμένα, είναι μέρος μιας υγιεινής διατροφής.

«Πρέπει να κόψεις τη γλουτένη»

Αν έχεις κοιλιοκάκη, ναι. Η κοιλιοκάκη είναι πιο συχνή σε άτομα με αυτοάνοσο θυρεοειδή, οπότε ρώτησε τον γιατρό σου αν χρειάζεσαι έλεγχο. Αν δεν έχεις, οι μελέτες για δίαιτα χωρίς γλουτένη είναι λίγες και τα αποτελέσματα αντιφατικά. Δεν έχει φανεί ότι βελτιώνει τις ορμόνες του θυρεοειδούς, και περιορίζει χωρίς λόγο το φαγητό σου.

«Η σόγια είναι απαγορευμένη»

Όχι. Το μόνο που χρειάζεται είναι να μην την τρως μαζί με τη θυροξίνη και να την τρως με σταθερό τρόπο.

«Ένα συμπλήρωμα για τον θυρεοειδή θα βοηθήσει»

Πολλά συμπληρώματα «για τον θυρεοειδή» περιέχουν ιώδιο, φύκια ή ακόμα και ορμόνες. Μπορεί να μπερδέψουν τις εξετάσεις σου ή να κάνουν κακό. Το ίδιο ισχύει για τη βιοτίνη, που υπάρχει σε πολλά συμπληρώματα για μαλλιά και νύχια: μπορεί να αλλοιώσει τα αποτελέσματα των εξετάσεων θυρεοειδούς, οπότε πες το στον γιατρό σου πριν την αιμοληψία (συνήθως προτείνεται διακοπή για 2 ημέρες πριν). Ρώτα πάντα τον γιατρό σου πριν πάρεις κάτι.

Υποθυρεοειδισμός και βάρος

Πολλοί ανησυχούν για το βάρος. Όσο ο θυρεοειδής δεν έχει ρυθμιστεί, ο οργανισμός μπορεί να κατακρατά υγρά και αλάτι, και αυτό συνήθως βελτιώνεται με τη σωστή θεραπεία. Αν παρά τη θεραπεία νιώθεις ότι το σώμα σου άλλαξε, δεν σημαίνει ότι κάνεις κάτι λάθος.

Δεν χρειάζεσαι αυστηρή δίαιτα. Οι αυστηρές δίαιτες συχνά φέρνουν κούραση και κύκλους στέρησης και υπερφαγίας. Βοηθούν περισσότερο τα τακτικά, χορταστικά γεύματα, η κίνηση που σου αρέσει, ο ύπνος και η σωστή λήψη του φαρμάκου.

Πότε να ζητήσεις βοήθεια

  • Αν παρά τη θεραπεία νιώθεις ακόμα κουρασμένη ή κουρασμένος, ή οι εξετάσεις σου αλλάζουν συχνά.
  • Αν σκέφτεσαι εγκυμοσύνη ή είσαι έγκυος. Τότε ο έλεγχος του θυρεοειδούς πρέπει να γίνεται πιο συχνά.
  • Αν έχεις μπερδευτεί με όσα διαβάζεις και θέλεις μια διατροφή που ταιριάζει στη ζωή σου, χωρίς περιττές απαγορεύσεις.

Στη κλινική διατροφή δουλεύω μαζί με τον γιατρό σου: βλέπουμε τις εξετάσεις σου, τις συνήθειές σου και φτιάχνουμε μαζί ένα πλάνο που μπορείς να ακολουθήσεις, στο γραφείο στη Θεσσαλονίκη ή online. Μπορείς να κλείσεις ραντεβού ή να με καλέσεις στο 694 285 3962.

Συχνές ερωτήσεις

Μπορώ να πιω καφέ με τη θυροξίνη;

Καλύτερα όχι μαζί. Ο καφές μπορεί να μειώσει την απορρόφηση του χαπιού. Πάρε τη θυροξίνη με νερό και πιες τον καφέ σου περίπου μία ώρα μετά.

Πρέπει να κόψω τη γλουτένη αν έχω υποθυρεοειδισμό;

Μόνο αν έχεις κοιλιοκάκη. Αν δεν έχεις, δεν υπάρχουν σταθερά στοιχεία ότι η δίαιτα χωρίς γλουτένη βελτιώνει τον θυρεοειδή. Ρώτησε τον γιατρό σου αν χρειάζεσαι έλεγχο για κοιλιοκάκη.

Κάνει κακό το μπρόκολο στον θυρεοειδή;

Σε κανονικές ποσότητες όχι, ειδικά μαγειρεμένο. Πρόβλημα μπορεί να υπάρξει μόνο με πολύ μεγάλες ποσότητες ωμών σταυρανθών και έλλειψη ιωδίου.

Χρειάζομαι συμπλήρωμα σεληνίου ή ιωδίου;

Όχι από μόνη σου ή μόνος σου. Το ιώδιο σε υπερβολή μπορεί να επιβαρύνει τον θυρεοειδή, και το σελήνιο είναι επικίνδυνο σε μεγάλες δόσεις. Πάρε συμπλήρωμα μόνο αν σου το προτείνει ο γιατρός σου.

Γιατί δυσκολεύομαι με το βάρος μου;

Όσο ο υποθυρεοειδισμός δεν έχει ρυθμιστεί, ο οργανισμός μπορεί να κατακρατά υγρά και να νιώθεις πιο βαριά ή πιο βαρύς. Η σωστή ρύθμιση με τη θεραπεία βοηθά. Το σώμα σου όμως επηρεάζεται και από πολλά άλλα: ύπνο, άγχος, κούραση, φάρμακα, προηγούμενες δίαιτες. Μια διαιτολόγος μπορεί να σε βοηθήσει να τα δεις όλα μαζί, χωρίς αυστηρούς περιορισμούς.

Η διαιτολόγος Αποστολία Μπούμπα

Το άρθρο έγραψε η

Αποστολία Μπούμπα

Κλινική διαιτολόγος-διατροφολόγος στη Θεσσαλονίκη (MSc), Master Practitioner στις Διατροφικές Διαταραχές και την Παχυσαρκία (ΚΕΑΔΔ). Βοηθώ ανθρώπους στο γραφείο και online να βρουν μια σχέση με το φαγητό που κρατάει, χωρίς αυστηρές δίαιτες.

Γνώρισέ με  ·  Κλείσε ραντεβού

Πηγές

  • Jonklaas J, et al. Guidelines for the treatment of hypothyroidism: prepared by the American Thyroid Association Task Force on Thyroid Hormone Replacement. Thyroid. 2014;24(12):1670–1751. doi:10.1089/thy.2014.0028
  • Garber JR, et al. Clinical practice guidelines for hypothyroidism in adults (AACE/ATA). Thyroid. 2012;22(12):1200–1235. doi:10.1089/thy.2012.0205
  • Taylor PN, et al. Global epidemiology of hyperthyroidism and hypothyroidism. Nat Rev Endocrinol. 2018;14(5):301–316. doi:10.1038/nrendo.2018.18
  • Benvenga S, et al. Altered intestinal absorption of L-thyroxine caused by coffee. Thyroid. 2008;18(3):293–301. doi:10.1089/thy.2007.0222
  • Huwiler VV, et al. Selenium supplementation in patients with Hashimoto thyroiditis: a systematic review and meta-analysis of randomized clinical trials. Thyroid. 2024;34(3):295–313. PMC10951571
  • Effects of gluten-free diet in non-celiac Hashimoto’s thyroiditis: a systematic review and meta-analysis. 2025. PubMed 41228508
  • Messina M, Redmond G. Effects of soy protein and soybean isoflavones on thyroid function in healthy adults and hypothyroid patients. Thyroid. 2006;16(3):249–258. doi:10.1089/thy.2006.16.249
  • Kang GY, et al. Thyroxine and triiodothyronine content in commercially available thyroid health supplements. Thyroid. 2013;23(10):1233–1237. doi:10.1089/thy.2013.0101
  • American Thyroid Association. Clinical Thyroidology for the Public: biotin and thyroid function tests. 2018. thyroid.org
  • American Thyroid Association. Thyroid and Weight. thyroid.org
  • WHO, UNICEF, ICCIDD. Assessment of iodine deficiency disorders and monitoring their elimination. 3rd ed. Geneva: WHO; 2007.

Τηλέφωνο

694 285 3962

Email

apostoliadietitian@gmail.com

Διεύθυνση

Βασιλέως Ηρακλείου 47, Θεσσαλονίκη